| ردیف | سؤالات | ارزشیابی |
|---|---|---|
| بخش اول: درست یا نادرست (استدلال و داوری پدیدههای علمی) | ||
| ۱ | ۱هنگامی که توپ فوتبالی را شوت میکنیم، تمام انرژی حرکتی پای ما بدون هیچ تلفاتی مستقیماً به انرژی صوتی و حرکتی توپ تبدیل میشود. درست ◯نادرست ◯ | خ.خخق.قن |
| ۲ | ۲واحد اندازهگیری انرژی در مواد غذایی بر روی برچسب بستهبندیها کیلوژول است و هر چه مقدار آن بیشتر باشد، انرژی بیشتری به بدن ما میرساند. درست ◯نادرست ◯ | خ.خخق.قن |
| ۳ | ۳انرژی ذخیره شده در آب پشت سد (انرژی پتانسیل گرانشی) هنگام سرازیر شدن، مستقیماً به انرژی نورانی و گرمایی در توربین تبدیل میشود. درست ◯نادرست ◯ | خ.خخق.قن |
| بخش دوم: انتخاب درست و تحلیل گزینهها | ||
| ۴ | ۴علی دستهایش را به سرعت به هم میمالد تا گرم شود. کدام زنجیره تبدیل انرژی به درستی این پدیده را نشان میدهد؟ انرژی شیمیایی مواد غذایی در بدن -> انرژی حرکتی دستها -> انرژی گرماییانرژی الکتریکی -> انرژی حرکتی -> انرژی صوتیانرژی ذخیرهشده در باتری -> انرژی گرمایی -> انرژی حرکتیانرژی نورانی خورشید -> انرژی شیمیایی -> انرژی الکتریکی | خ.خخق.قن |
| ۵ | ۵اگر برچسب ارزش غذایی دو بسته بیسکویت مختلف را بررسی کنیم، یکی ۱۸۰۰ کیلوژول و دیگری ۲۲۰۰ کیلوژول انرژی داشته باشد، کدام نتیجهگیری از نظر علمی درستتر است؟ بیسکویتی که ۲۲۰۰ کیلوژول انرژی دارد، مواد مغذی و انرژی بیشتری برای فعالیتهای بدن فراهم میکند.بیسکویتی که ۱۸۰۰ کیلوژول انرژی دارد سنگینتر است و سرعت هضم بالاتری دارد.هر دو بسته بیسکویت مقدار یکسانی انرژی دارند زیرا وزن هر دو یکی است.انرژی مواد غذایی ارتباطی با برچسب ندارد و فقط به رنگ بستهبندی وابسته است. | خ.خخق.قن |
| بخش سوم: سوالات چرایی و استدلال مفهومی (Why) | ||
| ۶ | ۶چرا صخرهنوردی که در حال صعود به بالای کوه است، انرژی پتانسیل گرانشی بیشتری نسبت به زمانی که در دامنهی کوه ایستاده است در بدن خود ذخیره میکند؟ دلیلت را بنویس. ✍️ دلیلم: | خ.خخق.قن |
| بخش چهارم: خطایابی و اصلاح علمی (Error) | ||
| ۷ | ۷سارا میگوید: «وقتی لامپ اتاق روشن است، انرژی الکتریکی کاملاً نابود میشود و به جای آن فقط نور تولید میشود و هیچ انرژی هدر نمیرود.» اشتباه علمی سارا کجاست؟ درست آن را توضیح بده. ✏️ انرژی الکتریکی کاملاً نابود میشود و فقط نور تولید میشود. | خ.خخق.قن |
| بخش پنجم: داوری و قضاوت بین دو نظر (Judge) | ||
| ۸ | ۸دو نفر دربارهی منبع اصلی انرژی باد گفتگو میکنند:
پرهام میگوید: «انرژی باد از حرکت ابرها در آسمان به وجود میآید.»
سهراب میگوید: «انرژی باد در اصل از انرژی نورانی و گرمایی خورشید سرچشمه میگیرد که هوا را ناهمگن گرم میکند.»
حق با کیست؟ دلیلت را بنویس. 💬 پرهام: انرژی باد از حرکت ابرهاست. 💬 سهراب: انرژی باد ناشی از گرمای خورشید است. | خ.خخق.قن |
| بخش ششم: موقعیت تازه و حل مسئلهی چندمرحلهی (Multi) | ||
| ۹ | ۹تصور کنید در یک آزمایشگاه مدرسهای، یک فنر را فشرده و روی آن یک گلولهی کوچک قرار دادهایم. وقتی فنر را رها میکنیم، گلوله به سمت بالا پرتاب میشود و به سقف کلاس میخورد. الف) الف) هنگامی که فنر فشرده شده است، چه نوع انرژی در آن ذخیره شده است؟ ب) ب) وقتی فنر رها میشود و گلوله بالا میرود، تبدیلهای انرژی را به ترتیب از لحظهی رها شدن تا رسیدن به بالاترین نقطه بنویس. | خ.خخق.قن |
| سؤالات تشریحی و خطایابی | ||
| ۱۰ | ۱۰سارا برچسب ارزش غذایی دو بسته آبمیوه را میخواند. اولی ۲۰۰ کیلوژول و دومی ۲۵۰ کیلوژول انرژی دارد. او نتیجه میگیرد که آبمیوهی دوم حتماً ویتامینهای بیشتری دارد. اشتباه سارا کجاست؟ درستش را توضیح بده. ✏️ آبمیوهی دوم انرژی بیشتری دارد، پس حتماً ویتامینهای بیشتری هم دارد. | خ.خخق.قن |
| ۱۱ | ۱۱چرا وقتی یک مارپیچ کاغذی را بالای یک شمع روشن نگه میداریم، مارپیچ شروع به چرخش میکند؟ زنجیره تبدیل انرژی را بنویس. | خ.خخق.قن |
| ۱۲ | ۱۲اگر تمام سوختهای فسیلی روی زمین تمام شوند، چه اتفاقی برای انرژی ذخیره شده در بدن انسان و جانوران میافتد؟ دلیل بیاور. | خ.خخق.قن |
| ۱۳ | ۱۳یک موقعیت تازه: فرض کنید در یک روز آفتابی با یک دوچرخه که چراغش با دینام (چرخ کوچک متصل به لاستیک) کار میکند، رکاب میزنید. تمام تبدیلهای انرژی را از زمانی که صبحانهی مقوی خوردهاید تا روشن شدن لامپ دوچرخه به ترتیب بنویس. | خ.خخق.قن |